abstract painting

Nautisme, de kruising tussen narcisme en autisme

Wat is Nautisme?

Nautisme is een samentrekking van Narcistische persoonlijkheidsstoornis (NPS) en autismespectrumstoornis (ASS). Deze twee aandoeningen worden over het algemeen apart van elkaar bestudeerd en behandeld, maar er zijn aanwijzingen dat ze overlappende symptomen en kenmerken kunnen hebben:

  • Er zijn clinici die claimen dat narcisme op het autistische spectrum thuishoort. Een rapport uit 2014 suggereert dat hoogfunctionerend autisme dusdanig vergelijkbaar is met narcistische persoonlijkheidsstoornis dat narcisme als een niveau op het autismespectrum kan worden aangewezen.
  • Het is mogelijk dat narcistische en autistische trekken genetisch met elkaar verwant zijn en worden doorgegeven. Uit anekdotisch bewijsmateriaal van clinici blijkt dat kinderen met autisme zelden ouders met autisme hebben, maar dat één van de ouders vaak narcistische trekken vertoont.
  • Het is mogelijk voor iemand met narcistische trekken of een Narcistische Persoonlijkheidsstoornis om de diagnose Autismespectrumstoornis te omarmen, hetzij omdat er op die manier mogelijkheden zijn om een uitzonderingspositie te komen, hetzij omdat het de persoon in behandeling beter doet voelen.
  • Narcisme en autisme kunnen comorbide zijn: dat betekent dat iemand beide diagnoses kan hebben.

Vooral bij mensen met hoog-functionerend autisme zijn er gelijkenissen te vinden met narcistische gedragingen. Dit roept belangrijke vragen op over de aard van beide stoornissen, hun mogelijke genetische verwantschap en de ethische overwegingen bij het gebruik van de term ‘nautisme’. In dit artikel gaan we in op deze kwesties en verkennen we de nuances van wat nautisme kan inhouden. Het doel is niet alleen om meer inzicht te geven in dit complexe onderwerp, maar ook om te wijzen op het belang van verder onderzoek en een gedegen diagnostische aanpak.

Narcistische Persoonlijkheidsstoornis (NPS)

Narcistische Persoonlijkheidsstoornis, of kortweg NPS, is een van de verschillende typen persoonlijkheidsstoornissen die erkend zijn in de psychiatrie. De aandoening wordt gekenmerkt door een reeks symptomen en gedragingen die diepgaande effecten kunnen hebben op het individu en zijn of haar omgeving.

Definitie en symptomen van NPS

Mensen met NPS hebben over het algemeen een opgeblazen gevoel van eigen belang en een extreme behoefte aan bewondering van anderen. Dit gaat vaak gepaard met een gebrek aan empathie en een overdreven gevoel van eigenwaarde. De voornaamste symptomen zijn:

  1. Grandioos zelfbeeld
  2. Gebrek aan of beperkte empathie
  3. Overdreven behoefte aan bewondering
  4. Fantasieën over succes, macht of schoonheid
  5. Overtuiging van eigen uniekheid en superioriteit
  6. Manipulatief gedrag
  7. Ongevoeligheid voor de behoeften en gevoelens van anderen
  8. Jaloezie en geloof dat anderen jaloers zijn op hen
  9. Onvermogen om kritiek te verdragen

Impact van NPS op relaties en gedrag

NPS heeft een brede impact op de sociale interacties en relaties van een individu. Mensen met NPS kunnen charismatisch en aantrekkelijk overkomen, maar hun gebrek aan empathie en hun behoefte aan bewondering maken langdurige relaties vaak complex en problematisch. Ze kunnen manipulatief zijn en anderen gebruiken om hun eigen doelen te bereiken. Dit kan leiden tot ernstige problemen in zowel persoonlijke als professionele relaties.

Frequentie en diagnose

De diagnose van NPS wordt meestal gesteld op basis van klinische interviews en beoordelingen. Schattingen over de prevalentie van NPS variëren, maar het wordt algemeen beschouwd als minder gebruikelijk dan andere persoonlijkheidsstoornissen. Het is belangrijk om een nauwkeurige diagnose te stellen, aangezien een foute of oppervlakkige diagnose het behandelingsproces kan bemoeilijken.

In dit artikel zullen we ook kijken hoe NPS overlapt met autismespectrumstoornis (ASS) en wat deze overlap kan betekenen voor de diagnose en behandeling van wat sommigen ‘nautisme’ noemen. Dit begrip, hoewel nog niet volledig begrepen, vraagt om een gedegen onderzoek en een zorgvuldige klinische benadering.

Autismespectrumstoornis (ASS)

Autismespectrumstoornis, vaak afgekort tot ASS, is een neurologische en ontwikkelingsstoornis die een breed scala aan symptomen en gedragingen omvat. De aandoening beïnvloedt sociale interactie, communicatie en gedrag, en varieert sterk in ernst en uitingsvorm.

Definitie en symptomen van ASS

ASS wordt meestal al in de vroege kinderjaren gediagnosticeerd en blijft vaak gedurende het hele leven aanwezig. De meest voorkomende symptomen zijn:

  1. Moeite met sociale interactie en communicatie.
  2. Beperkte interesse in activiteiten of onderwerpen.
  3. Herhalende gedragingen of routines.
  4. Over- of ondergevoeligheid voor zintuiglijke prikkels.
  5. Moeite met het begrijpen van andermans emoties en gedachten.

Verschillende vormen van ASS

Er zijn diverse vormen en gradaties van ASS, waaronder hoog-functionerend autisme. Mensen met hoog-functionerend autisme hebben vaak minder opvallende symptomen en kunnen soms vrij goed functioneren in de maatschappij. Ze hebben echter nog steeds uitdagingen op het gebied van sociale interactie en kunnen problemen ervaren met emotionele regulatie.

Sociale en professionele impact

Net als NPS kan ook ASS invloed hebben op persoonlijke en professionele relaties. Hoewel het meestal niet gekenmerkt wordt door een gebrek aan empathie, kan de stoornis de capaciteit om emoties en sociale signalen van anderen te begrijpen, beperken. Dit kan leiden tot misverstanden en conflicten in sociale situaties.

Diagnose en behandeling

De diagnose ASS wordt gesteld op basis van gedragsobservaties en klinische beoordelingen. Er zijn verschillende behandelingsmogelijkheden beschikbaar, zoals gedragstherapie en medicatie, maar er is nog geen genezing. Het doel van de behandeling is meestal om de symptomen te beheersen en de kwaliteit van leven te verbeteren.

Dit hoofdstuk dient als basis voor het begrijpen van ASS in de context van het overlappende fenomeen dat sommigen ‘nautisme’ noemen. Het idee dat narcistische persoonlijkheidsstoornis en autismespectrumstoornis overlappende kenmerken kunnen hebben, is een interessante en complexe kwestie die we verder zullen verkennen.

Verschillen tussen Narcisme en Autisme

Hoewel er enige overlap is in symptomen en gedrag tussen narcistische persoonlijkheidsstoornis (NPS) en autismespectrumstoornis (ASS), zijn er ook significante verschillen. Deze verschillen raken vooral de oorsprong van de aandoeningen en de manier waarop ze zich manifesteren.

Diagnostische timing

Narcistische persoonlijkheidsstoornis wordt meestal niet gediagnosticeerd vóór de vroege adolescentie. Daarentegen is hoogfunctionerend autisme vaak al zichtbaar tussen de leeftijden van 3 en 6 jaar.

Oorsprong van Autisme

ASS is een ontwikkelingsstoornis waarmee een persoon wordt geboren. Symptomen zoals een gebrek aan oogcontact, hyperfocus op bepaalde interesses en beperkte sociale vaardigheden worden vaak al in de eerste levensjaren zichtbaar. Een kind in een liefdevol gezin zal waarschijnlijk al vroeg behandeling krijgen. Ze leren copingmechanismen die ze helpen om te functioneren, zonder te hoeven manipuleren of misleiden om te krijgen wat ze willen.

Oorsprong van Narcisme

NPS is een stoornis die veelal ontstaat door omstandigheden zoals trauma, verwaarlozing of gebrek aan onvoorwaardelijke liefde tijdens de kindertijd. Kinderen die opgroeien in dergelijke omstandigheden leren al vroeg om te manipuleren en anderen te gebruiken om hun behoeften te vervullen. Dit gedragspatroon wordt van jongs af aan aangeleerd en kan doorgaan in de volwassenheid.

Ouderlijke aandacht en gedrag

Bij autisme is de aandacht van ouders gericht op het kind om hem of haar te helpen zo goed mogelijk te functioneren. Bij narcisme ontwikkelt het kind vaak vroeg in het leven strategieën om de aandacht en middelen van anderen te krijgen, wat kan uitmonden in pestgedrag tegenover broertjes of zusjes.

Ontwikkeling van empathie

Kinderen met ASS kunnen empathie leren en vaardigheden ontwikkelen om de emoties van anderen te herkennen, zelfs als ze hier van nature moeite mee hebben. Aan de andere kant wordt het deel van de hersenen dat verantwoordelijk is voor empathie bij mensen met NPS vaak niet volledig ontwikkeld, vanwege gebrek aan goede rolmodellen of de noodzaak van manipulatief gedrag.

Het onderscheid tussen de oorsprong, ontwikkeling en uiting van deze twee aandoeningen is belangrijk voor de diagnostiek en behandeling. Het helpt clinici om effectievere behandelplannen te maken en het biedt waardevolle inzichten voor mensen die te maken hebben met NPS of ASS.

Hoe ontstaat Nautisme?

De term ‘nautisme’ wordt soms gebruikt om een combinatie van narcistische en autistische trekken te beschrijven. De mogelijkheid dat iemand zowel een narcistische persoonlijkheidsstoornis (NPS) als een autismespectrumstoornis (ASS) kan hebben, vergroot de verwarring tussen deze twee aandoeningen. Dit hoofdstuk verkent de omstandigheden waaronder deze gecombineerde aandoening, nautisme, kan ontstaan.

Comorbiditeit van stoornissen

Het is belangrijk om te erkennen dat NPS en ASS comorbide kunnen zijn. Dat betekent dat iemand tegelijkertijd met beide aandoeningen kan worden gediagnosticeerd. Deze combinatie kan een complex klinisch beeld geven, waarbij zowel narcistische als autistische symptomen aanwezig zijn.

Gezinsdynamiek

Een kind met hoogfunctionerend autisme of aspergesyndroom dat opgroeit in een gezin dat niet adequaat reageert op zijn of haar unieke behoeften, loopt het risico om nautistische of boutistische (borderline autistische) trekken te ontwikkelen. Zelfs als het gezin over het algemeen liefdevol en responsief is, kunnen bepaalde omstandigheden het kind ertoe aanzetten narcistische trekken te ontwikkelen.

De druk om ‘normaal te zijn’

Voor een hoogfunctionerend autistisch kind kan de druk om ‘normaal te zijn’ of ‘dingen te bereiken’ een trigger zijn voor het ontwikkelen van narcistische trekken. Dit kan vooral het geval zijn als er een discrepantie is in de manier waarop het gezin reageert op de behoeften van verschillende kinderen. Bijvoorbeeld, als broers en zussen op een meer begripvolle manier worden behandeld, kan het kind zich onbegrepen voelen en copingmechanismen ontwikkelen die narcistisch van aard zijn.

Behandeling en Diagnose

Het begrijpen van de nuances tussen narcistische persoonlijkheidsstoornis (NPS) en autismespectrumstoornis (ASS), evenals hun mogelijke overlap, is cruciaal voor een effectieve diagnose en behandeling. Hier zijn enkele belangrijke punten om te overwegen.

Diagnostische benadering

  • Zorgvuldige beoordeling: Grondige klinische interviews, vragenlijsten en observaties zijn essentieel.
  • Deskundige inbreng: Een multidisciplinair team van psychologen, psychiaters en andere medische professionals is vaak het beste om een accurate diagnose te stellen.
  • Familiegeschiedenis: Genetische en omgevingsfactoren spelen een rol, dus een familiegeschiedenis kan waardevolle inzichten bieden.
  • Vroege signalen: ASS is vaak al vroeg in de kindertijd te identificeren, terwijl NPS meestal niet wordt gediagnosticeerd voor de vroege adolescentie.

Behandelmethoden voor ASS

  • Gedragstherapie: Interventies zoals Applied Behavior Analysis (ABA) zijn vaak effectief.
  • Sociale vaardigheidstraining: Het verbeteren van sociale interactie en communicatie is een focuspunt.
  • Onderwijsplannen: Individuele onderwijsplannen kunnen nodig zijn voor schoolgaande kinderen.

Behandelmethoden voor NPS

  • Cognitieve gedragstherapie (CGT): Dit kan helpen bij het identificeren en wijzigen van destructieve denkpatronen.
  • Psychodynamische therapie: Het verkennen van vroege levenservaringen en de emotionele wereld van de patiënt kan nuttig zijn.
  • Medicatie: Hoewel er geen medicijnen zijn die specifiek gericht zijn op NPS, kunnen medicijnen zoals antidepressiva nuttig zijn bij het behandelen van comorbide aandoeningen zoals depressie.

Overlappende gevallen

  • Geïntegreerde Benadering: Als er een overlap is van symptomen, kan een geïntegreerde behandelingsaanpak nodig zijn.
  • Continue Evaluatie: Het behandelplan moet regelmatig worden herzien om de effectiviteit te beoordelen en indien nodig aan te passen.

Uitdagingen en overwegingen

  • Weerstand tegen behandeling: Personen met NPS kunnen weerstand bieden tegen therapie, omdat ze hun eigen gedrag vaak niet als problematisch zien.
  • Financiële en tijdinvestering: Zowel ASS als NPS vereisen een langetermijnbetrokkenheid voor effectieve behandeling.

Het juist diagnosticeren en effectief behandelen van NPS en ASS is complex maar cruciaal. Medische professionals moeten niet alleen de verschillende symptomen en gedragingen van deze aandoeningen begrijpen, maar ook hoe deze elkaar kunnen beïnvloeden in overlappende of comorbide gevallen.

Is de verwarring over autisme en narcisme een probleem?

Hoewel de concepten van narcistische persoonlijkheidsstoornis (NPS) en autismespectrumstoornis (ASS) breed worden geaccepteerd in de psychologische en medische gemeenschappen, zijn er enkele kritische bedenkingen die de moeite waard zijn om te overwegen, vooral als het gaat om de overlap en comorbiditeit van deze aandoeningen.

Diagnostische Verwarring

Het feit dat sommige symptomen van NPS en ASS kunnen overlappen, leidt soms tot verkeerde diagnoses. Dit kan invloed hebben op het soort behandeling dat wordt aangeboden en kan in sommige gevallen zelfs schadelijk zijn. Diagnostische criteria moeten zorgvuldig worden toegepast om deze valkuil te vermijden.

Labeling en Stigmatisering

De termen ‘narcistisch’ en ‘autistisch’ kunnen in de maatschappij negatieve connotaties hebben. Het gebruik van een term als ‘nautisme’ om een combinatie van deze kenmerken te beschrijven, kan het risico van stigmatisering verhogen. Zorgvuldigheid is vereist om te voorkomen dat dergelijke labels leiden tot meer isolatie of discriminatie.

Behandeling en Begeleiding

Er is geen one-size-fits-all benadering voor de behandeling van NPS, ASS, of een combinatie van beide. Een kritische overweging is dat therapeutische strategieën die effectief zijn voor de ene aandoening niet noodzakelijk gunstig zijn voor de andere. Behandelplannen moeten op maat worden gemaakt en regelmatig worden geëvalueerd.

Onderliggende Oorzaken en Invloeden

Zowel NPS als ASS hebben unieke sets van onderliggende oorzaken en invloeden, variërend van genetische factoren tot omgevingsomstandigheden. Het vereenvoudigen of overgeneraliseren van deze complexe factoren kan leiden tot misvattingen en ineffectieve behandelingsstrategieën.

Wetenschappelijke Onderbouwing

Hoewel er onderzoek is gedaan naar de comorbiditeit van NPS en ASS, is meer wetenschappelijk onderzoek nodig om de aard van deze relatie volledig te begrijpen. Het is belangrijk om kritisch te kijken naar bestaande onderzoeken en open te staan voor nieuwe inzichten.

Het navigeren door de complexiteit van deze aandoeningen vraagt om een genuanceerde benadering, zowel in diagnostiek als in behandeling. Een kritische houding helpt clinici en zorgverleners om meer effectieve ondersteuning te bieden en kan bijdragen aan een beter begrip van deze veelbesproken maar vaak verkeerd begrepen aandoeningen.

Tenslotte

Zowel de diagnose autisme als narcisme vraagt om het leren empathisch te zijn naar de mensen om je heen en leren wat anderen van je nodig hebben. Het is dus niet noodzakelijkerwijs een probleem dat de stoornissen samen voorkomen, met elkaar verward worden of geen duidelijke afbakening hebben.

Als een psycholoog of psychiater denkt dat je sociale interactie zo disfunctioneel is dat je autisme of narcisme zou kunnen hebben, en je omgeving niet gelukkig met je is, zou dat genoeg moeten zijn om in actie te komen. Een diagnose moet het startpunt zijn om aan jezelf te werken; het moet niet zijn eigen ding worden.

Er is geen bloedtest voor narcisme of autisme dus je zult nooit onomstotelijk bewijs in handen hebben zoals je dat bij kanker zou doen. Het gaat erom wat voor jou werkt. De diagnose autisme, narcisme of de combinatiediagnose Nautisme is veel minder belangrijk dan wat je ermee doet.

Bronnen

Scroll naar boven